Dokumentacja ucznia z orzeczeniem: od oceny funkcjonalnej do IPET

Przyszło orzeczenie i nie wiesz, od którego dokumentu zacząć? Najpierw obserwujesz ucznia i opisujesz jego funkcjonowanie. Na tej podstawie zespół przygotowuje wielospecjalistyczną ocenę funkcjonowania (WOPFU), a z niej wyprowadza cele do IPET. Potem przekazujesz nauczycielom dostosowania wymagań, a w trakcie roku sprawdzasz, czy cele się realizują. Poniżej znajdziesz teczki i szkolenia dla każdego z tych kroków. W teczkach są wypełnione przykłady, więc widzisz, jak wygląda gotowy dokument.

Kolejność dokumentów

Obserwacja i ocena funkcjonalnajak uczeń radzi sobie w szkole, w obszarach ICF
WOPFUocena zespołu, zawsze przed programem
IPETdo 30 września albo w 30 dni od złożenia orzeczenia
Dostosowania wymagańdla każdego nauczyciela, który uczy dziecka
Ewaluacja i okresowa WOPFUco najmniej dwa razy w roku szkolnym

Terminy i obowiązki wynikają z § 6 rozporządzenia o kształceniu specjalnym (t.j. Dz.U. 2020 poz. 1309). Rozpisujemy je w poradniku Uczeń z nowym orzeczeniem: pierwsze 30 dni.

1. Ocena funkcjonalna

To od niej zależy, czy WOPFU będzie konkretna, czy ogólnikowa. Obserwujesz ucznia w różnych sytuacjach i opisujesz, co robi samodzielnie, w czym potrzebuje wsparcia i co mu pomaga. Od 1 września 2026 r. opinia o funkcjonowaniu ucznia, o którą prosi poradnia, opisuje go w obszarach ICF, więc warto od razu pracować w tym układzie. Od czego zacząć, opisujemy w poradniku Ocena funkcjonalna w obszarach ICF.

TeczkaOcena funkcjonalna od A do ZArkusze obserwacji, opis w obszarach ICF i wypełnione przykłady NagranieOcena funkcjonalna 2026/2027Kto ją przygotowuje, kogo dotyczy i jak ją napisać

2. WOPFU i IPET

WOPFU opisuje, jak uczeń funkcjonuje. IPET to plan działań: cele, dostosowania, zajęcia rewalidacyjne, formy pomocy i wsparcie dla rodziców. Oba dokumenty przygotowuje zespół, a rodzice dostają ich kopie z mocy przepisu. Jak napisać ocenę krok po kroku, pokazujemy w poradniku WOPFU krok po kroku, a o celach w programie w poradniku IPET: struktura, terminy i przykładowe cele.

TeczkaTeczka ucznia ze SPEWypełnione WOPFU i IPET dla konkretnych uczniów + procedury TeczkaOrzeczenia i opinie – od orzeczenia do IPETCała ścieżka od dokumentu z poradni do programu NagranieOpracowanie IPET i WOPFUSzkolenie z zaświadczeniem

3. Dostosowania wymagań

Dostosowania zapisane w IPET muszą dotrzeć do każdego nauczyciela, który uczy dziecka. Najlepiej w formie krótkiej listy: co zmienić na lekcji, na sprawdzianie i przy zadawaniu pracy domowej. Jak zapisać je konkretnie, pokazujemy w poradniku Dostosowanie wymagań edukacyjnych.

NagranieDostosowanie wymagań edukacyjnychDo indywidualnych potrzeb i możliwości ucznia

4. Ewaluacja IPET i ocena efektywności

Co najmniej dwa razy w roku zespół robi okresową WOPFU i ocenia, czy program działa. To nie jest ten sam dokument co ocena efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej, choć oba często powstają w tym samym czasie. Różnice rozpisujemy w poradniku Ewaluacja IPET a ocena efektywności.

NagranieEwaluacja IPET i WOPFUJak pisać wnioski, które realnie pomagają

Teczki dla Twojej roli

Pracujesz jako nauczyciel współorganizujący? W teczkach dla Twojego etapu edukacyjnego jest IPET, WOPFU, dostosowania, wpisy do dziennika i sprawozdanie.

TeczkaNauczyciel współorganizujący – przedszkole TeczkaNauczyciel współorganizujący – klasy I–III TeczkaNauczyciel współorganizujący – klasy IV–VIII TeczkaNauczyciel współorganizujący – szkoła ponadpodstawowa

Szkolenia na żywo w tym temacie

Na bezpłatnych webinarach trenerki COS pokazują, jak przygotować dokumenty dla konkretnego ucznia. Udział jest bezpłatny, a zaświadczenie dostępne w pakiecie.

Zobacz terminy webinarów → EduStrefa: nagrania i teczki na cały rok

Pytania, które słyszymy najczęściej

Czym różni się WOPFU od IPET?

WOPFU opisuje, jak uczeń funkcjonuje: jego potrzeby, mocne strony i trudności. IPET to program działań na określony czas: cele, dostosowania i formy pomocy. Najpierw powstaje WOPFU, potem na jej podstawie IPET (§ 6 ust. 4).

Kiedy trzeba napisać IPET?

Do 30 września, jeśli uczeń zaczyna naukę od początku roku szkolnego w danej placówce, albo w ciągu 30 dni od złożenia orzeczenia w szkole lub przedszkolu (§ 6 ust. 5).

Czy ocena funkcjonalna to diagnoza?

Nie. Ocena funkcjonalna opisuje, jak dziecko funkcjonuje w przedszkolu lub szkole, w obszarach ICF. Diagnozę stawia poradnia albo lekarz.

Czy rodzice dostają kopię WOPFU i IPET?

Tak, z mocy przepisu, bez składania wniosku (§ 6 ust. 12). Mają też prawo uczestniczyć w spotkaniach zespołu i dostają pisemne zawiadomienie o ich terminie (§ 6 ust. 11).

Kto odpowiada za IPET: nauczyciel współorganizujący czy zespół?

Zespół nauczycieli i specjalistów pracujących z uczniem (§ 6 ust. 3). Pracę zespołu koordynuje wychowawca albo osoba wyznaczona przez dyrektora (§ 6 ust. 6).

Podstawa prawna: rozporządzenie MEN z 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (t.j. Dz.U. 2020 poz. 1309); rozporządzenie ME w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające (Dz.U. 2026 poz. 428). Aktualne brzmienie potwierdzisz u źródła: isap.sejm.gov.pl.